· 

Mijn duik in de Haarlemse bierhistorie

 

Middelbare school

 

Schoorvoetend moet ik toegeven dat ik op de middelbare school tijdens de geschiedenisles meer achterstevoren heb gezeten dan dat ik heb opgelet. Als puber had ik meer interesse in meer 'actuele' zaken. Historie stond ver....erg ver van mij vandaan. De geschiedenisleraar had aan mij een 'lastige klant'.

 

Inhaalslag

 

Deze lastige klant heeft in de afgelopen jaren wel een inhaalslag gemaakt.

Eerst door mijn interesse voor kunst. Geschiedenis en kunst gaan hand in hand. Ik heb zelfs een cursus Kunstgeschiedenis gevolgd.

Tijdens mijn bieropleiding werd ook een hoofdstuk aan bierhistorie gewijd.

Bier werd in de oudheid gebrouwen door vrouwen! Ik was meteen om.

Wat een geluk dat ik een geboren Haarlemse ben. Haarlem, de stad met een enorme bierhistorie.

Een georganiseerde lezing en stadswandeling over deze historie, kon ik dan ook niet zomaar voorbij laten gaan.

 

Lezing

 

In het Noordhollands Archief werd eerst een presentatie gegeven over het brouwen van bier en het belang van bierbrouwerijen voor de economie rond 1600 na Chr.

 

Hoewel de meeste brouwerijen werden gedreven door mannen, was dit lang niet altijd het geval. Vanaf de 14e eeuw bezaten ook talrijke vrouwen brouwerijen, die onder hun persoonlijke leiding stonden. Meestal waren het weduwen die waarschijnlijk al hadden meegewerkt in de brouwerij van hun echtgenoten.

Op het schilderij Sint Jorisschutterij van Frans Hals uit 1639 staan 19 mannen afgebeeld waarvan er 13 bierbrouwers zijn. Destijds een beroep met aanzien en macht. In die tijd had Haarlem meer dan 50 bierbrouwerijen.

 

Tot 1650 was bier een van de belangrijkste dranken in Holland. Het Haarlems bier werd voornamelijk verkocht buiten de stadsgrenzen

 

 

Sint Jorisschutterij van Frans Hals
Sint Jorisschutterij van Frans Hals

Brouwers Kolkje

Water in de rivier het Spaarne werd gebruikt voor de aanvoer van grondstoffen en om bier mee te brouwen.

Omdat het water in het Spaarne vervuild raakte, werd het vanuit het Brouwerskolkje in Overveen aangevoerd in vaten en schepen via een kanaal naar Haarlem.

 

Ook toen waren er al botsende economische belangen. Het brouwen van bier ten opzichte van de lakenindustrie.

 

Stadswandeling

 

Na de lezing gingen we op stap door Haarlem.

Van enkele Haarlemse brouwerijen zijn de panden bewaard gebleven, zoals:

  • De Olifant op de hoek van het Korte Spaarne,
  • De Passer en De Valk op de Bakenessergracht 84 en
  • Het Scheepje op de Houtmarkt 7.

 

 

 

Bierproeverij

 

Deze informatieve middag werd afgesloten met een bierproeverij van heerlijke Haarlemse speciaalbieren.

De twee Haarlemse brouwerijen op dit moment zijn De Jopenkerk en Brouwerij Het Uiltje.

 

Geweldige middag

 

Zo had deze 'lastige geschiedenis klant' een geweldige middag in Haarlem.

De geschiedenisleraar zou trots zijn.

Mijn honger naar de biergeschiedenis is nog lang niet gestild.

Er is nog een boel te beleven in de bierhistorie.

 

 

 

Meer weten?

 

Ben je benieuwd naar meer mooie bierverhalen en een heerlijke bierproeverij? 

Neem dan contact met mij op en ik verzorg een bijzondere beleving.

 

 

 

Bronnen:

https://noord-hollandsarchief.nl/

BIER! Geschiedenis van een volksdrank

             Let's Bier is ook te vinden op: